Blog Page

autoritair-verleiding

Autoritaire aantrekkingskracht

Soms lees je een boek dat je boeit tegelijkertijd met een toenemend gevoel van ongemak en beklemming. Casper Thomas’ boek over de autoritaire verleiding is er zo een. Hij zet de opkomst van vijf autoritaire leiders achter elkaar en schetst de onmiskenbare overeenkomsten. Tekst: Rogier van der Wal Dat het met de beroemde voorspelling van Francis Fukuyama uit de jaren negentig over het einde van de geschiedenis en de zegetocht van de liberale democratie in werkelijkheid nogal anders is gelopen mag ondertussen welbekend zijn. Juist de ‘illiberale democratie’ lijkt al een tijd aan een gestage opmars bezig. Maar wat gebeurt er nou precies in de verschillende landen met autoritaire leiders? Door l... »

Column René ten Bos: Agamben

‘Onder mijn masker is er geen gezicht.’ Tekst: René ten Bos Ik lees deze zin in een prachtig uitgegeven boek van de Italiaanse filosoof Giorgio Agamben (geb. 1942) dat Pulcinella heet. Dit boek gaat over de gelijknamige figuur uit de Italiaanse commedia dell’arte: een mannetje met een snavelneus en een puntmuts die als een voorloper gezien wordt van bijvoorbeeld de figuur Jan Klaassen die velen van ons kennen uit het poppentheater. Agamben bespreekt in dit werk vooral (maar niet uitsluitend) de 104 etsen die de Italiaanse schilder Giandomenico Tiepolo (1727-1804) van Pulcinella als ‘entertainment voor kinderen’ maakte. Het motto daarbij is heel simpel: de komedie staat altijd veel dichter bi... »

Lastige-waarheden

Over waarheden valt te twisten met deze lastpak

Lastige waarheden van Othman El Hammouchi is een origineel geluid dat dwars door het linksrechtsonderscheid de lezer uitnodigt haar eigen aannames weer eens in een ander perspectief te bezien. Om echt te overtuigen is echter een steviger argumentatief bouwwerk vereist. Maar de negentienjarige auteur is nu al erudiet. Bovendien schrijft hij lekker en bevat dit boek voldoende vragen voor nog minstens vier boeken, dus het zindert hier van belofte. Progressief Europa, waartoe ik mijzelf graag reken, doet er goed aan zich voor te bereiden op de komst van deze jonge conservatieve Vlaamse moslim. Tekst: Marthe Kerkwijk Gelijk op de eerste pagina van de inleiding is duidelijk dat El Hammouchi zijn b... »

COVER.CREATIEVE EVOLUTIE.qxp

Waarom Bergson?

Henri Bergson is dood en begraven in de geschiedenis van de filosofie. De denker van ‘duur’ problematiseert onze tijd van klimaatverandering echter op een manier die dringender is dan zijn verstorven status doet vermoeden. Daar komt bij dat zijn meesterwerk De creatieve evolutie pas in een fonkelnieuwe vertaling is verschenen. Tijd dus om uit te leggen waarom we juist nu Bergson opnieuw moeten lezen. Tekst: Mark Leegsma Filosofie als herhaling ‘De geschiedenis van de filosofie is de herhaling van de filosofie zelf,’ stelt Gilles Deleuze in het voorwoord van Verschil en herhaling. Wat Deleuze daarmee wil zeggen is dat die geschiedenis niet eerder tot ons spreekt dan wanneer ze, dwars door de ... »

Descartes-1 Descartes-2 COVER.RENE&RENE.D.qxp

Ik stuntel dus ik ben: De filosofie van René Gude

‘Is het niet tijd om onze stuntelende natuur te omarmen en “Ik stuntel, dus ik ben” als uitgangspunt te nemen voor een nieuw mensbeeld?’ Aldus luidt de website van de Maand van de Filosofie. ‘Ik stuntel, dus ik ben’, dat verwijst naar Descartes’ beroemde uitspraak Ego cogito, ergo sum, die we in die vorm aantreffen in het werk Principia philosophiae (Beginselen van de wijsbegeerte) uit 1644. Ik denk dus ik ben, ik stuntel dus ik ben. Enerzijds treffen we de intrede van het ik in de wetenschap, anderzijds en analoog eraan sluipt Descartes deze maand binnen. Plus, en passant, een kritiek op de filosoof. Impliciet claimt deze Maand van de Filosofie dat het ‘ik denk’ dat Descartes tot principe v... »

Pagina 69 van 73«6768697071»