Blog Page

Voorpublicatie, over leugens en waarachtigheid

We leven in tijden van waarheidsontwaarding – in het publieke en politieke debat voeren facts free politics en alternatieve waarheden de boventoon. Dat we in dit post-truth tijdperk zijn beland heeft vele oorzaken. Maar een dieperliggend probleem is onderbelicht gebleven: niet zozeer de onwaarheid van beweringen is het probleem, als wel hun leugenachtigheid. Het is belangrijk om een anatomie van de leugen te ontwikkelen, zodat we kunnen erkennen dat liegen niet louter een kwestie is van onjuiste informatie verspreiden, maar wel een kwestie van intentionaliteit: het bewust verspreiden van informatie met het oog op misleiding en manipulatie. We kunnen onze huidige conditie niet begrijpen zonde... »

Ik vind dat deze column waar is

‘De partij heeft je verteld om de getuigenis van jouw ogen en oren te verwerpen’, schreef Orwell in 1984. Een boek over een dystopie, waar onwetendheid kracht is en waarheid er niet toe doet. Dat klinkt beangstigend, toch? ‘What you’re seeing and reading is not what’s happening’, sprak president Trump tot een groot publiek in Kansas City, de VS. Een land, waar onvoldoende weten over vaccins mensen de zekerheid geeft dat vaccins slecht zijn en waarheid betwist wordt omdat het men niet bevalt. Dat komt bekend voor, toch? De politiek van Trump is een van de voorbeelden van post-truth. Dit fenomeen houdt in dat in onze huidige tijd feiten en waarheid gelijkgesteld worden aan meningen en gevoelen... »

Waarheid is niks waard, en dat is waardeloos

Bij mij thuis op het prikbord in de gang hangt een briefje van zo’n 8 jaar geleden. Zo’n briefje dat ik op de basisschool wekelijks moest schrijven over wat ik die week geleerd had. Op het briefje staat: ‘Ik heb geleerd dat mensen dingen kunnen blijven geloven, zelfs als er keihard bewijs tegen is.’ Het is misschien niet verrassend dat ik hierna nooit meer zo’n briefje hoefde te schrijven. Ik ben altijd al zeer geïnteresseerd geweest in wetenschap, filosofie en (vooral) discussie. Ik denk zelf dat desbetreffend briefje is geschreven na een verhit debat tussen mij en een andere tienjarige over evolutie of godsdienst. Na deze discussie was ik blijkbaar zo onthutst dat ik dit op een groen rond ... »

Column René ten Bos: Agamben

‘Het transcendentale subject is niets anders dan wat zich uit en het moderne denken is gebaseerd op deze onuitgesproken veronderstelling van het talige subject als de grondslag van ervaring en kennis.’ Dit citaat, niet het makkelijkste, haal ik uit Infanzia e Storia (Kindheid en geschiedenis) van de Italiaanse filosoof Giorgio Agamben. Om het te begrijpen moeten we in eerste instantie inzien dat het transcendentale subject niet hetzelfde is als het empirische subject. Het gaat hier niet om iets subjectiefs. Het transcendentale subject is niets iets wat aan mij of jou toebehoort. Immanuel Kant (17241804) zag het veeleer als de mogelijkheidsvoorwaarde van een algemene ervaring die mensen delen... »

Waarheid is iets dat reist

Soms sta ik ‘s ochtends op, en dan voelt het alsof alles om me heen bestaat uit mist, alsof alles dat ik zie en voel slechts een schaduw is van wat het echt is. Op dat soort momenten begin ik te twijfelen aan de echtheid van dit bestaan. Want als alles nep kan voelen, kan het dan ook wel echt voelen? Of is alles wat wij meemaken slechts een illusie, en is de waarheid van ons bestaan, ons denken, onze waarneming, iets heel anders? Op die momenten blijf ik op mijn bed zitten en denk ik na over de definitie van waarheid. Om me veilig te laten voelen, schiet ik altijd heel snel door naar de vastheid van waarheid. Ik verwijder de vraagtekens. Tekst: Marah van Andel Stel je voor: het moment dat ee... »

Pagina 1 van 85123»